‘We eten elke dag genetisch gemodificeerd voedsel’

De mensen weten het niet, maar velen eten ongemerkt al voedingsproducten die met behulp van genetische modificatie (gmo) zijn gefabriceerd. Ze zouden het wel kunnen weten, want sinds 2001 moet het op alle etiketten staan. Maar men is er nog steeds huiverig voor, en dat is niet terecht, want gmo is een hele mooie techniek waaraan totaal geen gevaren kleven.’’

Aan het woord is plantenbiotechnoloog Frans Krens van de afdeling Plantenveredeling van Wageningen UR (University & Research centre). Krens is al heel lang betrokken bij de genetische aanpassing van groente, fruit en bloemen. Hij werkt op dit moment onder andere aan de verbetering van lelies en crambe, een basisproduct voor de fabricage van groene olie. En hij wacht op het groene licht voor de aanplant van een proefveld voor een cisgene appel, een Gala-appel met een resistent gen tegen appelschurft.

De richtlijnen in Europa voor het toelaten van gmo-producten op de markt zijn heel streng. Nog strenger zijn de procedures voor laboratoriumonderzoek. Te streng, stelde onlangs ook de Cogem, de commissie genetische modificatie. ,,De EU kent zware procedures voor het toelaten van laboratoriumonderzoek met genetisch gemodificeerde producten. En Nederland behoort tot de landen met de zwaarste procedures, terwijl niet is bewezen dat dat veiliger is. Het moet eenvoudiger, zodat de procedure sneller kan worden doorlopen’’, aldus de Cogem.

Wel toegelaten zijn al gemodificeerde soja, maïs en koolzaad, grondstoffen voor allerlei voedingsmiddelen in de supermarkt. Hagelslag, vleeswaren, margarine, melkproducten, snoep, kant-en-klaarmaaltijden en wasmiddelen voor lagere temperaturen zijn een greep uit de veelheid aan producten die gekocht worden, ook door consumenten die terughoudend zijn over genetische modificatie. Alleen producten met een EKO-keurmerk zijn gegarandeerd zonder gmo tot stand gekomen.

,,Het wordt tijd dat er eens een echt herkenbaar gmo- product in de winkel komt te liggen’’, vindt Krens. ,,Zoals een paarse tomaat, met veel minder bestrijdingsmiddel geteeld en boordevol gezonde voedingsstoffen. Dan kunnen de mensen het proeven en constateren dat er niks geks aan is. De consument moet er open voor gaan staan, maar nu wacht iedereen op elkaar: de overheid, de wetenschap en het bedrijfsleven. Dat schiet niet op.’’

Genetische modificatie is geen ‘speeltje voor de wetenschap.’ Het is belangrijk om nieuwe resistente rassen te ontwikkelen, die met veel minder bestrijdingsmiddelen toch goed kunnen groeien. Veel voedsel kan veel gezonder worden gemaakt door gmo. Met het oog op de klimaatverandering is het van groot belang dat er meer gewassen komen, die kunnen groeien op een zilte bodem of bij grote droogte. Gmo is bovendien al erg belangrijk voor de medische wetenschap, want door het experimenteren met genen kunnen nieuwe medicijnen worden ontwikkeld, die ziekten kunnen bestrijden waaraan mensen anders dood zouden gaan.

,,De wereld kan al niet meer zonder gmo’’, zegt Krens. ,,Zal ik eens een leuk voorbeeld geven? De katoenproductie bestaat voor 75 procent uit genetisch gemodificeerd materiaal. Onze bankbiljetten worden geproduceerd met katoen, voor de stevigheid. Daar zou dus eigenlijk een gmo-label op moeten staan. Enne … als je nu heel erg tegen ‘genetisch geknutsel’ bent, geef dan je geld maar aan mij. Maar dat doet helaas niemand.’’